Een verkeerde canonical bij productvarianten herken je doordat een variant verwijst naar een URL die niet bestaat, die niet past bij wat jij wilde of die afwijkt van wat je sitemap en interne links zeggen. Het snelst zie je dat in Google Search Console, waar de canonical die jij opgeeft naast de canonical staat die Google zelf kiest.
Wat verkeerd is, hangt van je assortiment af. Er bestaat geen canonical die voor elke webshop goed is. Een T-shirt in vijf maten hoort meestal op één URL samen te komen. Een bank in drie stofsoorten, elk met eigen foto’s en een eigen zoekvraag, kan juist per variant een eigen pagina verdienen. Een canonical is pas fout als hij iets anders doet dan jij bedoelt, of als de rest van je site iets anders roept.
Met dit stappenplan bepaal je per varianttype welke canonical erbij hoort, controleer je of je webshop dat ook zo uitvoert en zie je waar Google afwijkt. Je hebt nodig: toegang tot Google Search Console, de XML-sitemap van je shop, een browser waarmee je de broncode bekijkt en een lijstje producten met varianten uit verschillende categorieën.
In het kort
1. Leg per varianttype vast wat de bedoeling is
Begin met een beslissing, voordat je in de code gaat kijken. Zet je varianttypes onder elkaar, zoals maat, kleur, materiaal of inhoud, en bepaal per type of de varianten samen één pagina vormen of elk een eigen pagina krijgen. Onze vuistregel: heeft een variant geen eigen zoekvraag en vrijwel dezelfde tekst en foto’s, dan verwijst hij naar het hoofdproduct. Zoeken mensen gericht op die variant en heb je er eigen beeld en tekst voor, dan krijgt hij een eigen URL met een canonical naar zichzelf.
Hier gaat het vaak mis zonder dat iemand het merkt. Het thema of de plug-in heeft de keuze al gemaakt, en niemand heeft gecontroleerd of die keuze bij het assortiment past. Zonder dit besluit kun je in de volgende stappen ook niet zeggen of een canonical goed of fout is.
2. Controleer de canonical in de broncode van varianten
Open een paar variant-URL’s, dus inclusief de parameter of het pad dat de variant aanduidt, en zoek in de broncode naar rel=”canonical”. Kijk of er precies één canonical staat, of het een volledige URL met https en je eigen domein is, en of hij overeenkomt met je keuze uit stap 1. Controleer ook het hoofdproduct zelf. Google verwacht dat een canonieke pagina een canonical naar zichzelf heeft.
Veelgemaakte fouten in de canonical
Twee fouten komen we het vaakst tegen. Alle varianten verwijzen naar de categoriepagina, of de canonical neemt de variantparameter mee, waardoor elke variant naar zichzelf wijst terwijl je dat niet wilde. Ook zien we regelmatig twee canonicals in één pagina, omdat het thema en de SEO-plug-in allebei een eigen tag plaatsen. Bekijk daarnaast de gerenderde code. Bij sommige thema’s past JavaScript de canonical aan zodra een bezoeker een variant kiest, en dan verschilt wat jij in de broncode leest van wat Google na het renderen ziet.
3. Leg sitemap, interne links en redirects ernaast
Google kijkt naar veel meer dan de canonical-tag. Volgens Google-medewerker Allan Scott weegt Google ongeveer 40 verschillende signalen voordat het een canonieke URL kiest. Denk aan sitemap-URL’s, interne links, redirects en hreflang, maar ook aan een voorkeur voor https en voor kortere URL’s.
Leg daarom drie bronnen naast je canonical. Eerst de sitemap: staan daar variant-URL’s in die volgens je canonical juist naar het hoofdproduct moeten verwijzen? Google raadt het uitdrukkelijk af om verschillende canonieke URL’s op te geven via verschillende technieken, en dit is precies zo’n tegenstrijdigheid. Dan de interne links: als je kleurstalen, filters of de winkelwagen steeds naar de variant-URL linken, stuur je Google de andere kant op. En dan de redirects. Die wegen zwaarder dan een canonical, terwijl een sitemap een zwak signaal is. Een oude redirect van het hoofdproduct naar een variant kan dus je hele canonical-instelling overrulen.
4. Vergelijk in Search Console jouw keuze met die van Google
Plak een variant-URL in de URL-inspectie en vergelijk de canonical die jij opgeeft met de canonical die Google heeft gekozen. Zijn ze gelijk, dan is Google het met je eens. Wijken ze af, dan heb je een probleem gevonden.
Eén voor één inspecteren is prima voor een steekproef, maar in Search Console zie je voor je hele site welke URL’s Google als canoniek of als duplicaat beschouwt. Filter in het rapport over paginaindexering op duplicaten waarbij Google een andere canonical koos dan jij. Zie je daar vooral variant-URL’s of juist je hoofdproducten, dan weet je waar je moet zoeken. Houd er rekening mee dat een canonical een hint en geen bevel is. Spreken de signalen elkaar tegen, dan kiest Google zelf.
“Houd er rekening mee dat een canonical een hint en geen bevel is.”
5. Loop uitverkochte en verwijderde varianten na
Varianten die naar een 404 wijzen
Veel webshops slaan deze stap over, en juist hier zitten fouten die lang onopgemerkt blijven. Een product gaat uit het assortiment, het hoofdproduct krijgt een 404, maar de varianten blijven nog even bestaan en verwijzen netjes naar een pagina die er niet meer is. Hetzelfde gebeurt na een productimport waarbij ID’s of slugs veranderen.
Google volgt een canonical naar een 404-pagina niet. Het zoekt dan zelf een canonical, en dat is zelden de pagina die jij had gekozen. Controleer dus of elke canonical naar een bestaande URL met statuscode 200 wijst. Een crawler die je hele shop doorloopt, vindt deze gevallen in één keer.
6. Herstel in de template en meet opnieuw
Repareer niet product voor product. De oorzaak zit bijna altijd in het thema, de plug-in of de manier waarop je platform variant-URL’s opbouwt, dus daar los je het op. Zorg dat je sitemap daarna opnieuw wordt gegenereerd met alleen de URL’s die canoniek horen te zijn, en pas interne links aan waar ze naar de verkeerde versie wijzen.
Geef Google de tijd
Vraag vervolgens voor een paar belangrijke producten opnieuw indexering aan en kijk over een paar weken weer in het indexeringsrapport. Reken niet op resultaat van de ene op de andere dag: Google moet je pagina’s eerst opnieuw crawlen en de nieuwe signalen wegen.
Lukt het toch niet? Dan kijk je naar de inhoud
Blijft Google een andere URL kiezen terwijl alle signalen kloppen, dan zit het meestal in de pagina’s zelf. Wil je dat varianten een eigen pagina houden, maar zijn tekst, titel en foto’s vrijwel identiek, dan voegt Google ze alsnog samen. Geef zo’n variant dan echt eigen inhoud, of accepteer dat hij onder het hoofdproduct valt. Laat je platform geen goede canonical toe, dan is een aanpassing door een developer of een redirect vaak de schoonste oplossing.
Met één duidelijke URL per product komen alle links en signalen op één plek terecht. Dat helpt ook bij GEO, want een AI-zoekmachine die je product noemt, verwijst liever naar één heldere pagina dan naar een handvol bijna gelijke varianten. Wil je dat iemand meekijkt, dan nemen we varianten, sitemap en indexering mee in een technische SEO-controle van je webshop. Lees ook hoe we zichtbaarheid in AI-zoekmachines aanpakken, of stuur ons een paar variant-URL’s waar je over twijfelt.
Bronnen
- How to Specify a Canonical with rel=”canonical” and Other Methods (developers.google.com)
- Google Says It Can Handle Multiple URLs To The Same Content (searchenginejournal.com)
- Document does not have a valid rel=canonical | Lighthouse | Chrome for Developers (developer.chrome.com)
- The conference for marketers ready to win in 2026 (ahrefs.com)
- Specify your canonical | Google Search Central Blog | Google for Developers (developers.google.com)
